OwlTail

Cover image of Rozmowy na koniec świata

Rozmowy na koniec świata

ROZMOWY NA KONIEC ŚWIATA to popularnonaukowy podcast, w którym znajdziecie rozmowy z naukowcami i ludźmi kultury, a także z pasjonatami historii, poświęcone rożnym aspektom ludzkiej kultury, w czasach spokoju i zagrożenia. Zapraszam Was tym samym do namysłu nad ludzką naturą i naszymi relacjami z otaczającym nas światem. Zgłębiając, przy pomocy moich rozmówców, historię mniej lub bardziej odległych w czasie wydarzeń, zastanowimy się nad tym jacy jesteśmy dzisiaj, a także jakie są stałe i powtarzające się elementy naszej kultury. Być może wspólnie czegoś się nauczymy...

Weekly hand curated podcast episodes for learning

Popular episodes

All episodes

Warning: This podcast data isn't working.

This means that the episode rankings aren't working properly. Please revisit us at a later time to get the best episodes of this podcast!

Podcast cover

ZAGADKI ŚREDNIOWIECZNYCH MIAST. Krakowskie przygody z miastem pod miastem

Rozmowa z dr. Dariuszem Niemcem (Instytut Archeologii Uniwersytetu Jagiellońskiego) na temat archeologii miejskiej i krakowskich odkryć archeologicznych. W rozmowie pojawiają się informacje na temat najnowszych odkryć archeologicznych w średniowiecznych miastach (na przykładzie Krakowa) oraz niespodzianek jakie przynoszą poszukiwania śladów dawnego miasta.  👉Czy badania archeologiczne w miastach historycznych takich jak Kraków różnią się od innych prac prowadzonych przez archeologów? 👉Jakie problemy stają przed badaczami miast? 👉Czego szukamy w miastach historycznych? 👉Na jakie pytania staramy się odpowiadać? 👉Jakie zagadki dotyczące Krakowa udało się rozwiązać w ostatnich latach/ dziesięcioleciach dzięki badaniom archeologicznym? 👉Co wiemy dzięki archeologicznym badaniom o średniowiecznym i wczesno-nowożytnym Krakowie? 👉Jakie prace prowadzisz/prowadziłeś w ostatnich latach i co one przyniosły? 👉Jak mają się inwestycje toczące się w miastach (na przykładzie Krakowa) do ochrony zabytków archeologicznych i badań archeologicznych? 👉Z jakimi zagrożeniami i szansami się wiążą?  👉Jakie zagadki Krakowa czekają na rozwiązanie? Gdzie warto by w przyszłości przeprowadzić badania?

49mins

10 Oct 2021

Rank #1

Podcast cover

TAJEMNICE NASZYCH POCZĄTKÓW. Archeologia o epoce kamienia i najstarszych śladach kultury symbolicznej

Rozmowa z prof. dr. hab. Pawłem Valde-Nowakiem poświęcona epoce kamienia  i najnowszym odkryciom naukowym dokonanym także w Polsce. W rozmowie  poruszane są wątki dotyczące paleolitycznej magii i wierzeń oraz zagadek  jakie wciąż wiążą się z tym bardzo długim i zróżnicowanym okresem.    👉Co nauka mówi o najstarszych śladach pobytu hominidów na ziemiach  polskich? 👉Co archeolodzy wiedzą dziś o początkach funkcjonowania grup  homo sapiens na ziemiach obecnej Polski? 👉Jakie najważniejsze  stanowiska i odkrycia zostały tutaj dokonane w ostatnich latach? 👉Jakie  ślady wierzeń czy rytuałów znamy, co wiemy o kulturze duchowej ludzi  epoki kamienia? 👉Co wiemy o początkach czegoś co możemy nazwać sztuką?  👉Jaki wpływ na funkcjonowanie grup ludzkich miały warunki środowiskowe i  dlaczego epoka kamienia trwała tak długo? 👉Kiedy i dlaczego pojawiły  się aktywności pasterskie, wczesnorolnicze? 👉Jakie najważniejsze prace  badawcze dotyczące epoki kamienia prowadzone są obecnie w naszym kraju?  👉Na jakie pytania dotyczące epoki kamienia nie znamy jeszcze odpowiedzi  i które wydają się kluczowe?

56mins

27 Sep 2021

Rank #2

Podcast cover

CZARNY CZAS MEDYCYNY. Nazistowscy lekarze, nieludzkie eksperymenty i medycy w pierwszej połowie XX wieku

Rozmowa z dr. Michałem Palaczem - historykiem z Oxford Brooks University - na temat ciemnej karty medycyny XX wieku. W rozmowie poruszane są wątki badań nad historią medycyny, funkcjonowania medyków w okresie nazistowskim i nieetycznych, nieludzkich praktyk stosowanych przez nazistowskich lekarzy. 👉Jak wyglądał dostęp do usług medycznych w Europie po I Wojnie Światowej, jak wyglądało kształcenie lekarzy i personelu medycznego? 👉Jak ideologizacja Niemiec wpływała na medycynę w latach 20tych  i  30tych?👉 Jak uzasadniano badania rasowe, jaki był stosunek do osób z niepełnosprawnościami czy osób nieheteronormatywnych w tamtym okresie? 👉Jak wojny pierwszej połowy XX wieku rozwinęły medycynę? 👉Jak wyglądały kwestie etyczne w tamtym czasie - eksperymenty na ludziach itd. 👉Jakie było miejsce medyków w społeczeństwach Europy początku XX wieku? 👉Jakie badania nad nazistowskimi eksperymentami prowadzi się dzisiaj? 👉Jak historycy przywracają pamięć o ofiarach tych działań? 👉Na czym polega projekt identyfikacji preparatów mózgu znajdujących się w zbiorach niemieckich instytucji badawczych?

1hr 7mins

20 Jul 2021

Rank #3

Podcast cover

Czy ludzie wynaleźli MUZYKĘ? Tajemnice pierwszych dźwięków i instrumentów

Rozmowa z Katarzyna Tatoń (archeolożka, specjalistka wychowania muzycznego, współpracowniczka Zakładu Muzykologii Systemowej, Instytutu Muzykologii UW) na temat początków muzyki. W rozmowie pojawiają się wątki dotyczące najstarszych instrumentów i powodów, dla których człowiek zaczął je wykonywać. Słuchacze poznają także najciekawsze zagadki wiążące się z pierwszymi instrumentami. Kiedy ludzie zaczęli tworzyć instrumenty i muzykę? Jakie instrumenty starożytne znamy, czy wiemy jak je wykonywano i jak na nich grano? Czy mamy możliwość odtworzenia muzyki starożytnej? Co to jest archeo-muzykologia i archeo-akustyka? Co oni grali i śpiewali? Kiedy człowiek nauczył się zapisywać dźwięki? Czy znamy starożytnych i średniowiecznych twórców muzyki? Czy tamta muzyka miała walor rozrywkowy jak dziś, czy tylko ceremonialny, religijny itd.? Dlaczego niektóre grzechotki produkują ultradźwięki i czy służyły do odstraszania nietoperzy? Jak pracują dzisiaj archeo-muzykolodzy i archeo-akustycy i co udało im się ustalić?

1hr 15mins

11 May 2021

Rank #4

Most Popular Podcasts

Podcast cover

Niezwykła ekspedycja pierwszego Polaka automobilem dookoła świata

Rozmowa z Dariuszem Grochalem - współautorem fascynującej książki o  wyprawie Jerzego Jelińskliego (i jego towarzyszy) dookoła świata, która  miała miejsce w latach 1926-1928. W rozmowie pojawia się wiele  informacji na temat tego okresu i zapomnianej przygody XX-lecia  międzywojennego.   Skąd się wzięli harcerze? Dlaczego w odrodzonej po 1918 roku Polsce  powstało harcerstwo, a nie skauting w wydaniu anglosaskim? Jaką rolę w  międzywojennej Polsce odgrywało harcerstwo? Kim byli Jerzy Jeliński i  jego koledzy, i dlaczego zdecydowali się na tak szalony pomysł jak  wyprawa dookoła świata? Dlaczego takim środkiem lokomocji? Jak  przebiegała ich podróż? Z kim się spotykali i jak ich przygoda  relacjonowana była w ówczesnych mediach? Jakie były dalsze losy Jerzego  Jelińskiego? Dlaczego w okresie powojennym ta historia nie była  przypominana? Skąd wzięło się zainteresowanie autorów książki tym  tematem? Jak „wpadli” na historię tej podróży? Jakie ślady po tej wyrwie  są dziś dostępne i gdzie jest słynny samochód?

1hr 5mins

27 Apr 2021

Rank #5

Podcast cover

JAK LUDZIE WYNALEŹLI MIASTO. Nauka o najstarszych miastach i ich przygodach

Rozmowa z drem Jackiem Karmowskim (Instytut Archeologii UJ) na temat jednego z najważniejszych osiągnięć ludzkości jakim jest miasto. W rozmowie omawiane są najnowsze odkrycia naukowe związane z miastami i sposoby ich badania. Czym jest miasto i jak nauka patrzy na definicje miasta? Kiedy i dlaczego pojawiły się pierwsze ośrodki miejskie? Jak wyglądały pierwsze bliskowschodnie miasta? Jak wyglądały relacje między miastami? Jak upadały pierwsze miasta i dlaczego? Jak archeolodzy badają i wizualizują najstarsze miasta?

1hr 7mins

20 Apr 2021

Rank #6

Podcast cover

TAJEMNICE EGIPSKICH PIRAMID. Naukowe fakty i pseudonaukowe mity

Rozmowa z dr. Andrzejem Ćwiekiem (UAM i Muzeum archeologiczne w Poznaniu) na temat aktualnego stanu badań nad egipskimi piramidami. W rozmowie pojawia się kwestia pseudonaukowych teorii na temat budowy czy wykorzystywania grobowców faraonów w kształcie piramidy i przyczyn ich powstawania.  Czy egipskie piramidy mają jeszcze jakieś tajemnice przed naukowcami?  Skąd biorą się mity i pseudonaukowe teorie na ich temat? Co wiemy o  wiedzy technicznej starożytnych Egipcjan? Jakie są dominujące naukowe  teorie na temat budowania monumentalnych budowli przez Egipcjan? Jakie  miejsce w egipskich wierzeniach odgrywały piramidy i pochówek faraona w  okresie Starego i Średniego Państwa? Jaka jest geneza tego kształtu  grobowca? Jakich informacji na temat piramid szukają dziś archeolodzy?  Co trzeba jeszcze wyjaśnić? Kto prowadzi aktualnie badania i jakich  odkryć się obecnie dokonuje jeśli chodzi o piramidy? Jak ten  symbol/kształt funkcjonuje w kulturze i popkulturze?

1hr 21mins

7 Apr 2021

Rank #7

Podcast cover

Tajemnice pierwszych rolników. Jak i dlaczego ludzie nauczyli się uprawiać rośliny i hodować zwierzęta. Najnowsze odkrycia archeologiczne

Czy rolnictwo to najgorszy wynalazek człowieka? Nauka o początkach  uprawy roślin i hodowli zwierząt. Rozmowa z drem hab. Markiem Nowakiem  (prof. UJ, Instytut archeologii UJ) na temat najnowszych ustaleń  dotyczących pierwszych rolników. Kiedy i dlaczego człowiek zaczął interesować się uprawą roślin i hodowlą  zwierząt? Jak funkcjonowały grupy ludzkie przed wynalezieniem  rolnictwa? Co zmieniło się w naszej diecie po zmianie modelu gospodarki,  czy wchodząc na drogę rolnictwa zmniejszyliśmy repertuar znanych i  wykorzystywanych roślin i zwierząt? Czy rolnictwo nauczyło nas lenistwa i  zabiło kreatywność, będącą wcześniej efektem nieustannego poszukiwania  żywności i walki o przetrwanie? Czy zmiany neolityczne, które  zaowocowały pojawieniem się struktury i hierarchii społecznej zepchnęły  nas w inny rodzaj walki – tym razem o zakwalifikowanie się do  uprzywilejowanej grupy elity?  Jak wyglądało pojawienie się rolnictwa na  ziemiach polskich – kiedy i jakie społeczności rozpoczęły tę drogę,  skąd przyszły pierwsze impulsy neolityzacyjne? Co wiemy o pierwszych  społecznościach neolitycznych z naszej części Europy? Czy znamy ich  strukturę społeczną, wierzenia, zwyczaje itd.? Czy wiemy jak przybysze  potraktowali ludy, które tu zastali?

1hr 20mins

22 Mar 2021

Rank #8

Podcast cover

Ukryte w pośpiechu czy złożone w ofierze? Archeologiczne przygody ze skarbami

Rozmowa z Prof. dr hab. Wojciechem Blajerem (Instytut Archeologii  Uniwersytetu Jagiellońskiego) na temat tajemniczych znalezisk skarbów z  Epoki Brązu i wczesnej Epoki Żelaza na terenie Europy.    Co to jest skarb – jak archeolodzy definiują znalezisko zwane „skarbem”?  Czy skarby odkrywane są zawsze przypadkowo, czy także w trakcie  regularnych prac archeologicznych? Czy nauka jest nam w stanie  powiedzieć o skarbach coś więcej niż tylko to, że były to przedmioty  cenne dla właściciela? Czy mogły pełnić jakąś dodatkową funkcję? Jakie  były inne motywy ukrywania zbiorów przedmiotów? Czy skarb jest śladem po  dawnych zagrożeniach, wojnach, konfliktach, dramatach? Czy deponowanie  przedmiotów w wodzie – zatopienie - oznaczać mogło świadomą rezygnację z  powtórnego wydobycia lub było próbą zdobycia czy utrzymania wysokiej  pozycji społecznej przez jednostki bądź grupy celowo pozbywające się  cennych dóbr? Czy był to raczej wyraz wierzeń? Czy skarby mogą być  pierwszymi śladami kolekcjonerstwa? Co możemy ustalić dzięki  specjalistycznym analizom skarbów? Co mówią nam skarby o produkcji i  handlu/wymianie przedmiotów, surowców itd. Jakie są najbardziej znane  skarby odkryte na terenie Polski i Europy?

1hr 16mins

5 Feb 2021

Rank #9

Podcast cover

Po takich odkryciach się nie śpi... Archeologia konfliktów zbrojnych XX wieku w Polsce

Rozmowa z dr. Dawidem Kobiałką (związanym z Instytutem archeologii i  Etnologii PAN) na temat archeologii współczesnych konfliktów zbrojnych.  Poruszamy w rozmowie problematykę wojen i konfliktów w XX wieku, i ich  miejsca w pamięci i badaniach naukowych w Polsce.    Czy i jak archeolodzy zajmują się badaniem XX-wiecznych konfliktów?  Jakie problemy wiążą się z badaniami tego typu stanowisk, cmentarzy,  obozów, umocnień, miejsc walk itd. Jakie ślady XX wiecznych konfliktów  badają archeolodzy na terenie Polski? Jaką rolę w tych poszukiwaniach –  badaniach odgrywają środowiska pasjonatów? Czy poszukiwacze z  wykrywaczami stanowią problem czy można z nimi współpracować? Czy  dziedzictwo I i II Wojny Światowej jest zapomniane i niechciane? Jak  szybko znika? Dlaczego trzeba chronić to dziedzictwo i jaką rolę powinno  odgrywać w edukacji i popularyzacji nauki? Czy tego typu badania  stwarzają dylematy moralne – np. groby armii zaborczych, armii  niemieckiej czy sowieckiej? Czy istnieje współpraca międzynarodowa w tym  zakresie? Jak funkcjonują tego typu stanowisk i znaleziska w Polsce –  czy powstają wystawy muzealne, publikacje, wydarzenia? Jakich odkryć  dokonano w ostatnich latach w tzw. Dolinie Śmierci nieopodal Chojnic na  Pomorzu?

1hr 18mins

1 Jan 2021

Rank #10